Met de fiets, de trein, te voet en soms met het vliegtuig…

In 2005 hebben we een weekendje in Münster doorgebracht, met een zijsprongetje naar Osnabrück. Münster werd gekozen naar aanleiding van lectuur over de Wederdopers.

In 1534 verjoegen de wederdopers de toenmalige bisschop Frans van Waldeck. Toen zij de macht in handen hadden gekregen, verspreidde zich het bericht dat Münster het nieuwe Jeruzalem was. De nieuwe leider van de stad, Jan Matthijs, stond alleen toe dat gedoopte wedergeborenen zich vestigden in Münster; zij die dat niet waren werden verdreven. De verdreven bisschop stelde een nieuw leger samen met steun van zowel protestanten als Rooms-Katholieken en belegerde de stad. In Münster zelf radicaliseerde de beweging. Jan Matthijs stuurde Jan van Leiden als apostel naar Münster, om de Wederdopers te ondersteunen. Al gauw werd hij naast Matthijs leider van de Wederdopers in de stad.

Jan Matthijs kwam bij een uitval uit de belegerde stad om het leven op 4 april 1535. Jan van Leiden werd de enige leider van de Wederdopers in Münster. Hij nam de titel van koning aan en richtte het theocratische “Koninkrijk Sion” op. Hij omgaf zich met een luisterrijke hofhouding. Ter voorbereiding op de vermeende naderende Apocalyps liet hij alle boeken behalve de Bijbel verbranden. Het geld werd afgeschaft en polygamie en gemeenschap van goederen werden ingevoerd.

Het Doperrijk van Jan van Leiden kwam ten einde toen de troepen van de bisschop en de landgraaf van Hessen op 25 juni 1535 Münster als gevolg van verraad innamen. Pas na verbitterde straatgevechten werden de aanhangers van de Wederdopers verslagen.

De Tegenreformatie nam zijn loop en bood alle Wederdopers en ook Lutheranen de keuze tussen terugkeer naar het katholieke geloof of strafvervolging. Antonius Corvinus (1501-1553) wilde ook Jan van Leiden, zijn stadhouder en scherprechter Berend Knipperdolling en zijn “Rijkskanselier” Heinrich Krechting bekeren. Omdat hij daar niet in slaagde werden ze op 22 januari 1536 doodgefolterd. Hun lichamen werden in ijzeren kooien opgehangen aan de toren van Lambertikerk in Münster. In deze kooien lagen de lichamen ter afschrikking tot 1881 te vergaan. De kooien zijn nog steeds te bezichtigen (zie foto).

Een (niet al te beste) roman hierover is Q. U kunt die hier downloaden: http://www.wumingfoundation.com/english/englishmenu.htm

Nog bezienswaard in Münster zijn de Dom, de Prinzipalmarkt, met zijn mooie maar zwaar gereconstrueerde gotische en renaissancistische gevels en de Äberwasserkirche (= Liebfrauenkerk), die rond 1340 is gebouwd en in een gezellige wijk met veel kroegjes ligt. Ook het Raadhuis is absoluut de moeite waard.

Het kamp van St. Cyprien, Frankrijk, 1940

In Osnabrück bezochten we het Felix Nussbaumhaus. Nussbaum (11 december 1904-1944) was een joods-Duits schilder, geboren in Osnabrück, ondergedoken in Brussel waar hij verraden werd. In 1940 werd hij gearresteerd door de nazi’s en naar de kampen Saint Cyprien en Gurs in Zuid-Frankrijk gestuurd. Hij kon terug naar Brussel ontsnappen, maar werd in 1944 gedeporteerd naar Auschwitz, waar hij werd vermoord.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de binnenstad van Osnabrück zwaar getroffen door luchtbombardementen.

In de oude binnenstad zijn nog een aantal prachtige oude gebouwen te bewonderen. Zo liggen het raadhuis, de stadswaag, de Mariakerk, het Erich-Maria Remarque centrum en een aantal typische Hanzehuizen allemaal aan het marktplein. In de kleine straatjes zijn nog een aantal oude vakwerkhuizen in Barokstijl terug te vinden, evenals met goud versierde huizen in Renaissance-stijl. Ook de Dom is nog altijd te bewonderen. Deze kerk werd in 802 in opdracht van Karel de Grote gebouwd.

Bronnen voor deze bijdrage:

• voor de Wederdopers voornamelijk Wikipedia.
• De foto van het schilderij van Nussbaum komt van een galerie op het Internet

U vindt via het tabblad “Citytrips” bovenaan nog een 27 tal foto’s van Münster en Osnabrück

Straatsburg kan je dagen boeien. In 2004 gingen we ernaar toe. We wipten ook even binnen in Colmar. Veel foto’s hebben we toen niet gemaakt – de foto’s die je hier ziet komen uit Wikipedia, de foto’s in de fotogalerij zijn wel origineel.

STRAATSBURG
Het oude centrum van Straatsburg is volledig omringd door water, aan de ene zijde de Ill, aan de noordrand een afleidingskanaal hiervan. Het is in 1988 door de UNESCO tot werelderfgoed verklaard. De prachtige gotische Onze-Lieve-Vrouwekathedraal werd voornamelijk gebouwd tussen de 11de en de 15de eeuw. Ze behoort ook tot het Unesco Werelderfgoed. De lengte bedraagt 103 meter en heeft de vorm van een Latijns kruis. De belangrijkste attractie in deze kathedraal is het Astronomisch uurwerk.

Op de rechter toren staat er een laag huisje. Het verving in 1782 de oude behuizing voor de klokkeluiders en de bewakers die soms bepaalde seinen moesten geven. Naast de wachtkamer en de slaapkamers bevond er zich een ‘eekhoornkooi’. Deze kooi bevat een rad waarin twee mannen een goederenlift konden bedienen. Deze toren kan je beklimmen tot het platform. Je krijgt een mooi zicht over de stad want je bevindt zich dan op 66 meter hoogte. Een lift is er evenwel niet en het aantal treden enkel bedraagt ongeveer 300.

Het plein voor de kathedraal staat wordt beheerst door de westfaçade van de kathedraal en is omringd door talloze ambachtsliedenhuizen in Alemannisch-Zuid-Duitse stijl met soms vier tot vijf verdiepingen. Kenmerkend zijn de steile daken die nog eens vier tot vijf verdiepingen herbergen. Het bekende Maison Kammerzell met zijn rijke versieringen staat aan de noordelijke kant van het plein.

La Petite France is het best bewaarde gedeelte van de oude stad. Als je van de Grand Rue komt is de eerste straat al meteen raak. In de Rue du Bain-aux-Plantes word je overdonderd door vakwerkhuizen die meer dan 300 jaar oud zijn. Veel van deze huizen zijn winkels of restaurants geworden.

Op het punt waar de Ill zich in het zuidwesten splitst in vier kanalen die door en om de oude stad voeren, bevinden zicht de Ponts Couverts, de overdekte bruggen. De eerste constructie dateert uit de twaalfde eeuw en diende als verdedigingswerk tegen vijanden die de stad per rivier wilden innemen. Later is de huidige constructie van overdekte bruggen ontstaan: de overdekking diende met name om het kruit tegen de regen te beschermen.

De Temple neuf in de historische stadskern is in 1908 als de grootste protestantse kerk in Frankrijk gebouwd. Andere bekende gebouwen uit het Duitse keizertijdperk zijn het station en de universiteit van Straatsburg.

Straatsburg heeft ook meerdere musea met een zeer waardevolle collectie. Het Musée d’Art Moderne et Contemporain biedt onderdak aan één van de mooiste collecties moderne kunst in Frankrijk. Eveneens zeer de moeite waard is het Musée Archeologique, Musée de l’Oeuvre Notre-Dame en het Musée des Beaux-Arts.

De stad neemt ook een belangrijke plaats in binnen Europa. Dit is te danken aan de Europese Raad die hier sinds 1949 zetelt. In het noordoosten van de stad zijn veel hoofdgebouwen van Europese instellingen gevestigd, o.a. het gebouw van de Europese Unie. Deze gebouwen zijn interessant voor liefhebbers van moderne architectuur.

COLMAR
In 1945 was Colmar de laatste vluchthoek voor de Duitsers. Niettegenstaande de meeste omliggende dorpen totaal werden vernield, bleef Colmar volledig gespaard. De geallieerden zijn er gewoon binnengestapt.

Wie Colmar bezoekt moet zeker de drie hoogtepunten van deze stad gezien hebben:
—> Musée d’Unterlinden
—> La Petite Venise
—> de vele historische vakwerkhuizen

Musée d’Unterlinden
Een voormalig klooster en nu de trots van Colmar. De collectie bevat vooral middeleeuwse schilders en beeldhouwers. Hiernaast zijn er ook meubels, gebruiksvoorwerpen en dergelijke te zien. Het hoogtepunt van je bezoek is het altaar Isenheimer. Dit meesterwerk is van de hand van de 16de eeuwse kunstschilder Matthias Grünewald. De panelen staan apart tentoongesteld.

La Petite Venise
Aan de andere kant van de stad ligt ‘Klein Venetië’. Daar stroomt het riviertje Lauch. Op de oevers werden huizen gebouwd en deze zijn in de zomer prachtig bebloemd. Je hebt een mooi uitzicht vanop de bruggen in de Bld. St. Pierre en de rue Turenne.

Omgeving kerk St.-Martin
Er zou daar reeds een kerk gestaan hebben omstreeks 1000. Tussen 1250 en 1350 werd ze gebouwd. In 1572 brandden de torens af en de herstelling verliep niet zoals het hoort. Interessanter zijn de vakwerkhuizen in de rue des Marchands. Ze dateren van de 16de tot de 17de eeuw.

Bronnen voor deze tekst: Wikipedia en Euroreizen.be

De enkele foto’s die ik gemaakt heb zijn te vinden onder het tabblad “Citytrips” (bovenaan de pagina)

Konzentrationslager Dachau was het eerste grootschalig opgezette concentratiekamp in Nazi-Duitsland. Het werd in 1933 in gebruik genomen, en was gebouwd in de nabijheid van de zuid-Duitse stad Dachau (bij München).

Alle kampen in 1933 werden hoofdzakelijk opgericht om de communisten, de socialisten en andere politieke tegenstanders monddood te maken. Als gevolg van de Reichstagbrand op 27 februari 1933 was in Duitsland de noodtoestand uitgeroepen en waren burgerrechten opgeschort. De nazi’s pasten Schutzhaft toe, wat inhield dat mensen zonder eerlijk rechtsproces opgepakt konden worden, omdat ze mogelijk staatsgevaarlijk waren (waar hebben we dat nog gehoord?). Voornamelijk de communisten moesten het, als belangrijkste tegenstanders van het nationaal-socialisme, ontgelden en binnen korte periode zaten alle gevangenissen en kampen overvol. Er heerste een chaos binnen de verschillende kampen en in Beieren werd besloten om de kleinschalig opgezette kampen te sluiten en de gevangenen te concentreren in één groot concentratiekamp: KZ Dachau.

Het waren niet alleen maar politieke gevangenen die het kamp bevolkten, later werd het kamp ook gebruikt om misdadigers en zogenaamde ‘antisocialen’ (onder andere homoseksuelen, langdurig werklozen en bedelaars) op te sluiten en nog later werden er ook joden geïnterneerd.

In totaal zijn 200.000 mensen uit 30 landen in Dachau gedetineerd geweest. Volgens de kamparchieven werden 30.000 gevangenen vermoord, en kwamen duizenden om als gevolg van de erbarmelijke omstandigheden.

Alhoewel het kamp over een gaskamer beschikte werd deze nooit in gebruik genomen. De ten dode opgeschreven gevangenen werden op transport gesteld naar andere vernietigingskampen. Het kamp beschikte wel over een (later twee) crematorium.

Het kamp werd op 29 april 1945 bevrijd door het Amerikaanse leger. Daarna zou het nog jaren in gebruik blijven als vluchtelingenkamp. De soldaten waren dermate onder de indruk dat ze de achtergebleven kampwachten executeerden.

Bronnen: Wikipedia en Go2War2, een site boordevol interessante informatie over het onderwerp

Foto’s vindt u onder de TAB “Gedenkplaatsen“

HETPALEIS (Theaterhuis voor kinderen, jongeren en kunstenaars) wil net afgestudeerde makers een kans geven om binnen een professioneel kader een voorstelling te maken en biedt 12 jonge professionelen een eerste contract aan. Dit project vindt tussen 2007 en 2010 telkens plaats tijdens de maand augustus. Sam Bogaerts staat als constante factor jaarlijks in voor de artistieke coördinatie. Hiervoor gaat hij in de loop van het academiejaar op zoek naar jonge talent in België en Nederland.

De eerste editie van de HETPALEIS-debutanten was een straat- en locatieproject. Straten, pleinen, steegjes en kruispunten staan decor voor minivoorstellingen die elke keer anders zijn. De debutanten laten zich inspireren door wat ze zien, voelen en meemaken.

Een aantal van die debutanten woont tegenover mij, en ze gebruikten hun huis als deel van de voorstelling die “de Bomma’s” heette.

Een bomma en een bomma en een bomma en een bomma en nog een bomma en nog twee en een groot oud huis en twee vensters om stiekem binnen te kijken en hartstocht en stoffige zetels en grote onderbroeken en doodgaan en lange hangtieten en een groene jurk en zwijgzame veelzeggende blikken en verschrompelde lippen om elkaar te kussen en sanseveria’s en wollen dekens en schaamrode wangen en 101 manieren om verhalen te vertellen.

Vick en Nikè (initiatief), Ilse, Eva, Michiel, Sam, Suus, Valérie speelden de pannen van het dak, met citaten/fragmenten van Toon Tellegen.

Nog wat foto’s zijn te vinden onder de TAB “Foto’s van A’pen”

Ik heb een groot aantal foto’s van Bhutan in de fotogalerij gezet. Het was moeilijk om te kiezen, want ik had er 368!!! Ik heb zo’n beetje van alles gekozen: kinderen, volwassenen, monniken, landschapsfoto’s, architectuur, een foto van een hotelkamer (de accomodatie is rudimentair, maar best doenbaar), foto’s van religieuze muurschilderingen, foto’s van penissen (symbool van vruchtbaarheid, vaak in landelijke gebieden te zien, op de gevels, boven de deur, aan de hoeken van de huizen. Het was een van mijn betere reizen, waar ik nog altijd met weemoed aan terugdenk. Een land om naar terug te keren…

Hier volgt een stukje achtergrondinformatie, overgenomen van VNC Asia Travel (waar ik ook al eens mee op reis ben geweest, een schitterende tocht van Islamabad naar Peking, daarover later meer).”Naast de duurzame ontwikkeling van het toerisme heeft koning Jigme Sinye Wangchuck, de vader van de huidige koning, sinds 1961 een aantal vijfjaren plannen opgezet voor een duurzame ontwikkeling met als doel verbetering van de levenskwaliteit. Hij vertelt het volk van Bhutan dat de ontwikkeling van cultuur en van spiritueel geluk belangrijker is dan het materiële geluk.

Het eerste plan was een goed wegennet aan te leggen. Het tweede plan was een goed administratief plan uit te werken. Daarna volgden plannen voor elektriciteitsvoorziening, gezondheidszorg en bosbouw/milieu. Te allen tijde kunnen deze plannen onderbroken worden als ze ten koste van het culturele of spirituele welzijn blijken te gaan. Het allerbelangrijkste van het ontwikkelingsplan is dat het ecosysteem behouden blijft. Men wil geen natuur opofferen voor een eenmalige economische winst. Het geloof is: een gezonde omgeving is de basis van materieel en spiritueel geluk.

TV’s waren tot voor kort verboden in Bhutan. In de zomer van 1998 mochten er voor het eerst twee toestellen geïmporteerd worden, zodat men de wereldkampioenschappen voetbal kon volgen. In Bhutan draagt bijna iedereen de nationale kledij. Voor mannen is dit een ko, een soort Japanse kimono tot net op de knie. Daaronder dragen ze lange kniekousen. De vrouwen dragen een kira, een geruite doek die ze op speciale wijze om zich heen wikkelen en op de schouders vast zetten met twee prachtige ronde, zilveren spelden.”

Ik maakte deze reis aansluitend op SIKKIM waar we overnachtten in het stadje Phuntsholing. Dit is de tweede grootste stad van het land en de bekendste ingangspoort tot Bhutan. Er staat een grote poort die de grens tussen beide landen markeert. Aan de ene kant de chaos van India en aan de andere kant rust en vrede. De volgende dag vertrokken we naar de hoofdstad Thimpu …

Eerst stopten we bij het Karbandiklooster dat in 1967 door de grootmoeder van de huidige koning werd gebouwd. Ze heeft hier 8 witte stupa’s laten bouwen die het leven van Boeddha symboliseren. Nadien verlieten we de zuidelijke vlakte en staken we Chapcha-bergpas (2900 m) over, die het Zuiden van de hoge valleien scheidt. De tocht naar de hoofdstad bedraagt zo’n 175 km en duurt 6 uur. De toegang tot de vallei van de hoofdstad wordt bewaakt door de dzong Simtokha, het oudste kloosterfort van het koninkrijk (1627). De derde koning, Jigme Dorje Wangchuck, besliste in 1961 om er een centrum voor traditionele studies van te maken ten behoeve van lekestudenten: « Het Paleis van het grondige onderwijs », dat 200 leerlingen telt.

Wij bezochten de Tashichhoe Dzong, de zetel van de regering en het religieuze centrum van het land. In de 8e eeuw zorgde Padma Sambhava, beschouwd als een tweede Boeddha, voor een stevige inplanting van het boeddhisme in het land, zoals hij dat ook in Tibet deed. Het Mahayana-boeddhisme van de Kagyupa Drukpa-sekte werd de staatsgodsdienst. De macht werd verdeeld tussen een wereldlijke leider, de koning, en een spirituele leider, de incarnatie van Boeddha.

Andere bezienswaardigheden waren de Memorial Chorten, een indrukwekkend monument gebouwd ter herinnering aan de derde koning, de Changlimithang wijk en het Changangka klooster van waaruit we een prachtig uitzicht over de vallei hadden.

Vervolgens reden wij naar Punakha, de vroegere winterhoofdstad van het land. Punakha is op een lagere hoogte gelegen (1300 meter) en heeft een aangenaam klimaat. Een must is een bezoek aan Punakha Dzong, een indrukwekkend groot gebouw dat op de plek is gebouwd waar de rivieren Mo Chhu en Pho Chhu (moeder- en vaderrivier) samenvloeien. Punakha Dzong was het winterpaleis tot het moment dat Koning Jigme Dorje Wangchuk 3 in 1955 besloot zich permanent in Thimpu te vestigen. Nu zijn het alleen nog de monniken die jaarlijks de verhuis doen.

Next stop Tongsa, het historisch hart van het land. Onderweg stopten we om te genieten van het uitzicht op de indrukwekkende dzong van Wangdi Phodrang. Ook bezochten we de Gangtey Gompa, het enige Nyingmapa klooster in west Bhutan. Wij reden over de Pele-La bergpas (3300 m) en hielden halt bij de Chendebji Chorten, een witte stoepa uit de 18e eeuw, gebouwd naar het model van de Swayambunath in Kathmandu.

Na een nachtje slapen volgde een uitstapje naar Kuenga Rabten, het winterpaleis van de tweede koning. Daarna eindelijk de dzong van Tongsa, een architecturaal meesterwerk, een labyrint van gangen en galerijen dat bestaat uit 23 tempels. De dzong dateert uit 1644, maar de Chorten Lakhang die nu het meest zuidelijke deel van de dzong vormt stond er al in 1543. De ligging van de dzong was de basis voor de grote macht van zijn heersers: de enige begaanbare route van Oost- naar West-Bhutan liep door Tongsa, en lange tijd zelfs door de dzong zelf. Boven de dzong ligt op een helling de ta dzong, een ronde uitkijktoren, die bezocht kan worden. Binnenin een schrijn ter nagedachtenis aan Jigme Namgyal, een 19e eeuwse heerser van Tongsa.

Terugkeer naar Thimpu en vandaaruit naar Paro. De Parovallei is een van de vruchtbaarste valleien van Bhutan, vooral bekend voor zijn rode rijst die op de minutieus aangelegde terrassen wordt verbouwd. De vallei herbergt sommige van de oudste kloosters en tempels van Bhutan. Onderweg stopten we bij de Confluence, de plaats waar de Paro- en de Thimphu rivier samen komen. Op dit punt zijn drie stoepa’s gebouwd: een Nepalese die te herkennen is aan de bol- met-ogen, een kubusvormige Bhutaanse en een uivormige Tibetaanse.

In Paro bezochten we eerst de Ta Dzong of “wachttoren” die de Rinpung Dzong domineert. Deze werd gebouwd in 1658 en herbergt sinds 1968 het Nationaal Museum dat hoofdzakelijk thanka’s en andere religieuze voorwerpen herbergt. Ook een aantal voorwerpen uit het dagelijkse leven worden tentoongesteld, o.a. landbouwgereedschap, zegels juwelen enz… Daarna bezoek van de Rinpung Dzong die in feite de Dzong van Paro is. In 1905 verwoestte een brand het kasteel maar de beroemde rolschildering van Goeroe Rinpoche overleefde de brand. Tijdens de laatste dag van het jaarlijkse Tsechu festival wordt deze enorme thangka afgerold voor de ogen van het wachtende publiek.

Verder naar het Kyichuklooster: Kyichu Llakhang is samengesteld uit twee identieke tempels waarvan de oude tempel gebouwd werd in opdracht van de boeddhistische Tibetaanse koning Songtsen Gampo in 638. De nieuwe tempel is hiervan een kopie. De koningin-moeder liet deze bouwen in 1968, opgedragen aan Goeroe Rinpoche.We eindigden met de Drukyul Dzong, die in de jaren vijftig door een omgevallen kaars is afgebrand en nu een romantische ruïne is. Met een van de twee toestellen van Druk Air vlogen we naar Delhi. We vlogen over de Himalaya, met een uitzicht dat strekte vanaf Tibet tot het Karakorumgebergte en met bergreuzen als Mount Everest en de Kanchenjunga. Einde van een schitterende tocht.

De foto’s vindt u onder de TAB “Verre Reizen” (honderdvijftig stuks!!)